MANTAR rahatsızlığı ve zinde terlik
Ayakta mantar enfeksiyonuna çok sık rastlanır, hemen herkes hayatında bir kez mantar enfeksiyonu geçirir. Hastalık ergen ve erişkin erkeklerde sıktır, fakat kadınlarda ve 12 yaş altında çocuklarda da görülebilir. Ayaktaki mantar enfeksiyonu tedavi edilebilir, fakat kolaylıkla tekrar edebilir.
Ayakta mantar enfeksiyonuna neden olan etken, insan derisinde özellikle ayakta kolaylıkla çoğalır. Mantar özellikle karanlık, nemli ve ılık ortamlarda kolaylıkla ürer. Ayakkabının içindeki ayaklar mantarın üremesi için çok uygundur. Aynı mantar türü kasık bölgesinde de enfeksiyona neden olabilir.
Ayaktaki mantar enfeksiyonu bulaşıcıdır ve çıplak ayakla durulan yerlerde kolaylıkla bulaşır. Bununla beraber ayakta mantar enfeksiyonu gelişmesine neden olan kesin faktörler bilinmemektedir. Islak ayaklar, sıkı ve hava almayan ayakkabılar, çoraplar, yüzme, banyo alma ve egzersiz sonrasında ayakların kurulanmaması ayakta mantar enfeksiyonunun gelişmesine neden olur.
Ayaktaki mantar enfeksiyonu herkeste aynı şekilde görülmez. Bazı kişilerde ayak parmak araları (özellikle son 4 ve 5 parmak arası) soyulur, kabuklanır ve pullanır. Aynı zamanda kızarıklık, pullanma ve hatta kuruluk ayak tabanında da olabilir. Bu enfeksiyon ayakta yanma ve kaşıntıya da neden olabilir. Daha az kişide yoğun kaşıntılı su kabarcıklarından oluşan küçük alanlar gelişebilir. Bu değişiklikler egzema ve sedef ile karışır.
Ayak tırnaklarında da mantar enfeksiyonu gelişebilir ve tedavisi güçtür. Ayak tırnaklarındaki mantar enfeksiyonu tırnakta kepeklenme, kalınlaşma ve tırnağın bir kısmının ortadan kalkmasına neden olabilir. Bu tip değişiklikler sedef, travma ve yaşlılığa bağlı olarak da oluşabilir.
Ayaktaki bütün cilt döküntüleri mantara bağlı olarak gelişmediğinden, ayaktaki her döküntü için mantar ilacı kullanılması döküntünün kötüleşmesine neden olabilir. Bu durumda bir Podiatrist e başvurunuz. Doktorunuz size doğru tanıyı koyarak, doğru tedaviyi verecektir. Tedavi edilmeyen mantar enfeksiyonunda ayakta su kabarcıkları ve çatlamalar meydana gelir ve ikincil olarak bakteri enfeksiyonu gelişebilir.
Podiatrist cildinizi dikkatlice muayene eder. Ayağınızdaki kepeklerden örnek alarak mikroskop altında mantar arar veya bu materyali mantar üretmek için mantar kültürüne gönderir.
Mantar tanısı konulduğunda tedavi bir an önce başlanmalıdır. Basit olgularda antifungal içeren kremler etkilidir ve yanma kaşıntı gibi bulguları hızla giderirler. Şiddetli olgularda eğer enfeksiyon krem tedavilerine dirençli ise antifungal tabletler kullanılabilir. Ayak tırnaklarındaki mantar enfeksiyonunun tedavisi güçtür ve antifungal tabletlerin aylarca kullanılması gerekir. Tedavinin düzgün uygulanması gerekir. Derinizde herhangi bir bulgu olmadığı halde mantar derinizde halen yaşıyor olabilir, bu durumda tedavinin erken kesilmesi tekrara neden olabilir.
Ayaktaki mantar enfeksiyonundan korunmak için aşağıdaki kurallara uyunuz:
Ayaklarınızı her gün yıkayınız.
Banyo sonrasında ayaklarınızı iyi kurulayınız
Özellikle yaz aylarında sıkı ayakkabılar giymekten kaçınınız. Sandalet gibi ayakkabıların giyilmesi en uygundur.
Teri emecek tarzda pamuklu çoraplar giyin ve çoraplarınızı her gün gerekirse daha sık değiştirin.
Antifungal içeren pudraları ayağınıza sürün ve ayakkabılarınızın içine dökün.
Topuk ağrısı
Yürüyünce,topuklarımız sürekli ve güçlü bir şekilde yere vurur.Topuk vucudun ağırlığını destekleyecek kadar ve basıncı absorbe edecek kadar güçlü olmalıdır. Topuk'da ağrı oluştuğunda, Rahatsız edici bir durum ortaya çıkar ve atılan her adım bir problem olur,böylelikle yürüyüşünüzü etkiler.
Sabahları kalkınca atılan ilk adımla veya uzun süre oturma sonrası ilk basışta ortaya çıkan topuk ağrısı, biraz yürüdükten sonra azalır ve günün ilerleyen saatlerinde yorgunlukla yeniden artar. Bu ağrılar değişik nedenlerden kaynaklana bilir ve en çok rastlananı ise Plantar Fasciitis yani halk dilinde bilinen adıyla topuk dikenidir.
Topuk kemiğinden (kalkaneus) başlayıp ayağın önüne kadar uzanan bir bağ dokusu olan plantar faysa da oluşan ufak yırtıklar Plantar Fasciitis deki topuk ağrısı nedenidir. Aslında röntgen filmlerinde topuk kemiğinin altında görülen ve topuk dikeni de denilen kemik çıkıntı bu bağ dokusunun yapışma yeridir. Ancak genellikle bu kemik çıkıntının ağrı ile bir ilgisi yoktur. Fazla kilolu ve kösele tabanlı ayakkabı giyen insanlarda daha sık görülür. Tedavi bir kaç aşamalı olup genellikle uzun surer. İlk aşamada Podiatrist'inizin tavsiye edeceği tedavi amaçlı egzersizler yapıla bilir.Ayak tabanını esnetecek bu egzersizler sabah ilk kalkışta yapılmalı ve gün içinde birkaç kez tekrarlanmalıdır. Podiatrist'iniz hassasiyeti azaltmak için topuk yastığını da önerebilir. İkinci aşamada Podiatrist'inizden alabileceğiniz özel tabanlık (orthotic) ayağın daha efektif bir şekilde çalışmasını sağlar böylelikle ligamentlere olan stresi azaltır ve ağrının tekrarını azaltır. Ağrı devam ederse Doktorunuz tarafından kortizon iğnesi gerekebilir.. Kortizon ağrıyı gidermekte oldukça etkili olmakla birlikte topuk yağ yastığında bozulmaya yol açması riski vardır. Yine dirençli topuk ağrılarında böbrek taşı kırmakta kullanılan ESWL cihazı ve manyetik inervasyon cihazları da etkili olmaktadır. Tüm bu yöntemlerle düzelmeyen ağrılarda cerrahi uygulanabilir. Cerrahide plantar fasyanın kesilmesi, alttaki kemik çıkıntının çıkarılması veya sinirlerin gevşetilmesi için değişik yöntemler vardır.
Topuk ağrısının diger en çok görünen sebepleri Topuk Bursitis ve Heel Bumps (Topuk çıkıntısı) denilen sorunlardır. Eğer ağrı ayak bileği hareket ettikçe topuğun arkasında hissediliyorsa, Achiless Tendon'un her iki tarafında şişişlik var ise, ya da topuk yer ile temas ettikçe derin bir ağrı hissediliyorsa, sorun Topuk Bursitis olabilir. Eğer topuğun arkasında sert çıkıntılar var ise ve ayakkabı üzerine sürttükçe acı veriyorsa sorun Topuk Çıkıntısı olabilir. Topuk Bursitis tedavisi için Podiatristiniz sürtünmeyi engelleyen gerekli sargıları ve bandajları uygulayacaktık. Topuk çıkıntısı deri ayakkabı ve çizme giyilirse daha rahat olunur.